دانشگاه اصفهان برنامه ریزی فضایی 2228-7485 8 3 2019 01 07 Identification the Priority of Birjand Tourist Attractions شناسایی اولویت جاذبه‌های گردشگری بیرجند 83 106 23209 10.22108/sppl.2018.111118.1217 FA مهدی مودودی ارخودی استادیار گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بزرگمهر قائنات، قائن، ایران مهدی جوانشیری دانشجوی دکتری جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران مرجان نیک شعار دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران Journal Article 2018 05 30 Tourism is considered as one of the important economic sources, and an effective factor in cultural, social and economic development. With direct and indirect employment and consequently, monetization for tourism destinations, tourism plays an important role in the economy of these regions; to achieve this income, it necessiates to attract the tourists. And in order to benefit from the tourism, tourism destinations priority shall be identifie, otherwise, the absence of clear-spotted priorities, will cause vague in investigation, and capital's dissipation. Prioritizing the power of of tourism attractions, with the end of optimized management of short-time capitals, and shortening the ROI time, and increasing the investment efficiency, also the lack of similar studies in this subject, has necessiated this research study.  The aim of this study was to determine the importance and priority of tourist attractions in Birjand. This study is applied in purpose, enjoying a descriptive-analytical-survey research method. Data were gathered using documentary and library resources and questionnaires, field visits, also interviews with experts and tourists from 12 Birjand tourism sites. Sample size was 205 tourists, calculated using Cochran formula with error of 0.075%. In this study, we used fuzzy multi-criteria hierarchical analysis, and gray analysis, to prioritize sample locations. According to the results of the fuzzy hierarchical analysis process, access indicators weighting 0.2987, and visual value weighting 0.1726, had the most importance in the leveling og tourism sites. Based on the final results based on Gray analysis, Akbariyeh Garden were at the toplevel, while Birjand castle, and Amir Shah dam having placed at the next level. Therefore, these places had more potential and ability for investigating in tourism promotion. The combination of fuzzy Model and Gray Analysis, have been the innovation factor of this research. گردشگری، یکی از منابع مهم اقتصادی و عاملی مؤثر در توسعة فرهنگی و اجتماعی محسوب می‌شود. گردشگری با اشتغال‌زایی مستقیم و غیرمستقیم و درنتیجه کسب درآمد برای مقاصد گردشگری، نقش مهمی در اقتصاد این مناطق ایفا می‌کند. کسب درآمد مستلزم جذب گردشگر است. به‌منظور برخورداری از منافع گردشگری، تعیین اولویت توان مقاصد گردشگری اهمیت بسیاری دارد. نبود اولویت‌های مشخص به ابهام در سرمایه‌گذاری و هدررفت سرمایه‌ها منجر می‌شود. تعیین اولویت توان جاذبه‌های گردشگری برای مدیریت بهینه به‌منظور کوتاه‌کردن زمان بازگشت سرمایه و افزایش بازدهی سرمایه‌گذاری ضروری است. هدف این پژوهش، تعیین میزان اهمیت و اولویت جاذبه‌های گردشگری شهر بیرجند است. روش پژوهش با توجه به هدف از نوع کاربردی و ازنظر روش توصیفی ـ تحلیلی و پیمایشی است. داده‌ها با استفاده از منابع اسنادی ـ کتابخانه‌ای و پرسش‌نامه، بازدید میدانی و مصاحبه با کارشناسان و گردشگران 12 مکان گردشگری شهر بیرجند گردآوری شده است. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران با خطای 0.075درصد، 205 گردشگر محاسبه شده است. در این مطالعه از تحلیل سلسله‌مراتبی چندمعیارة فازی و تحلیل خاکستری برای اولویت‌بندی مکان‌های نمونه استفاده شده است. با توجه به نتایج فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی فازی شاخص‌های دسترسی با وزن 0.2987 و ارزش بصری با وزن 0.1726 بیشترین اهمیت را در سطح‌بندی مکان‌های گردشگری دارند. براساس نتایج نهایی تحلیل خاکستری باغ اکبریه بهترین رتبه را دارد و قلعة بیرجند و بند امیرشاه در رتبة بعدی قرار دارند؛ بنابراین این مکان‌ها قابلیت و پتانسیل بیشتری برای سرمایه‌گذاری در راستای رونق گردشگری خواهند داشت. ترکیب مدل فازی و تحلیل خاکستری ازجمله نوآوری‌های این مقاله است. https://sppl.ui.ac.ir/article_23209_2da6915ab3b4f2dd8019b07e22cc0cd9.pdf