دانشگاه اصفهان برنامه ریزی فضایی 2228-7485 1 4 2012 03 20 Analysis of existing green space and location requirements of Zabol using GIS بررسی وضع موجود و مکانیابی فضای سبز مورد نیاز شهر زابل با استفاده از GIS 39 74 15926 FA خدارحم بزی دانشیار گروه جغرافیا دانشگاه زابل سمیه خسروی دانشجوی کارشناسی ارشد گروه برنامه‌ریزی شهری دانشگاه گلستان مجتبی حسین‌نژاد کارشناس ارشد جغرافیا برنامه‌ریزی شهری Journal Article 2016 06 14 Generally, the evaluation of how urban land use reflects vivid picture of urban appearance and also compatibility and incompatibility among urban land uses is due to the positive and negative effects of that adjacent land uses have on each other. Evaluation of land use compatibility as a main core of urban planning has an essential role in special – local organization of towns. This lead to the creation of various models for land use analysis. These models evaluate the compatibility of land uses with land use matrix. In this article, compatibility of important urban land uses in old urban texture of Zabol city with GIS has been evaluated and the principal of land use compatibility in localizing has been analyzed. The results of the research show that the economic, administrative and military land uses are in inappropriate conditions, while the other existing land uses in this region have relatively suitable conditions. شهرسازی کنونی عمدتاً به تمرکز و تجمع جمعیت در سطوح محدودتر منجر می‌گردد و افزایش تراکم در واحد سطح و گرایش شدید به استفاده از وسیله نقلیه شخصی و وسایل دیگر به افزایش آلودگی و به هم خوردن تعادل زیست‌محیطی منجر شده است. از طرف دیگر، دخالت در محیط طبیعی و ایجاد محیط‌های مصنوعی، نیازهای جسمی و روحی انسان را بیشتر بروز داده است. برای رفع این نیازهاست که انسان شهرنشین اقدام به ایجاد باغ‌ها و فضاهای سبز مصنوعی در داخل شهرها نموده است. در این مقاله توزیع و جانمایی فضاهای سبز شهری زابل با استفاده از پژوهش‌های میدانی و تحلیل‌های سیستم GIS مورد بررسی قرار گرفته است. بر اساس یافته‌های این تحقیق با توجه به جمعیت 130937 نفری شهر زابل در سال 1385در مجموع سرانه کل فضای سبز 56/2 مترمربع است که با استاندارد فضای سبز شهری که حداقل 7 متر سرانه را مطلوب قلمداد می‌کند، به میزان زیادی فاصله دارد. این در حالی است که توزیع فضایی آن نیز بسیار نامتعادل و نامتناسب است؛ بدین صورت که با استفاده از تحلیل‌های Spatial Analysis و Buffer توسط نرم افزار GIS توزیع مکانی این فضاها با سلسله مراتب کالبدی شهر همگونی و تناسب ندارد. پژوهش‌های میدانی نیز نشان می‌دهد که از 17 مکان مشخص به صورت پارک، تنها 2 پارک محله‌ای و 2 پارک با کارکرد ناحیه‌ای وجود دارد و لیکن هیچ پارکی با عملکرد شهری وجود ندارد. نکته بسیار مهم در ایجاد فضاهای سبز عمومی به‌ویژه پارک‌ها، مکانیابی آنها همسو با ضروریات زندگی شهری و در پاسخگویی به نیاز‌های شهروندان، با در نظر گرفتن امکانات و محدودیت‌های شهری است. امکانات رایانه‌ای نظیر GIS و مدل‌سازی‌های آن یکی از ابزارهای تحلیلی فضاهای شهری، ساماندهی، مکانیابی و طراحی و توسعه کاربری‌های گوناگون محسوب می‌شوند که در این مقاله برای مکانیابی پارک‌های شهری در مقیاس ناحیه‌ای و شهری استفاده شده است. https://sppl.ui.ac.ir/article_15926_52a55c2b91dae6da7a8fc6d61da7c0a3.pdf